Sinds de inval van Rusland in de Oekraïne in februari van dit jaar ontvluchtten miljoenen mensen hun land, op zoek naar een veilig heenkomen. Een kleine 100.000 daarvan zocht zijn heil in ons land, ook in Wirdum. De eerste vluchtelingen vonden in  april een gastvrij onderdak bij Tessa Krikke aan de Werpsterdyk. Een poosje later betrokken een paar vluchtelingen een stacaravan bij Meinte en Akkejant Boersma, eveneens aan de Werpsterdyk. In de Fikarij werd plaats gemaakt voor twee gezinnen. En ook aan de Legedyk verschenen Oekraïners in het straatbeeld: daar opende gemeentelid Hilly Zandberg-Polman (87) hart en hiem voor een gevlucht gezin. Met het herbergen van vluchtelingen gaf ook zij – zo dat wordt genoemd in de christelijke traditie – invulling aan een van de werken der barmhartigheid. Inmiddels is dit gezin teruggekeerd naar huis. Al met al genoeg aanleiding voor een gesprek met Hilly.

Wat bracht je ertoe om vreemde mensen voor langere tijd bij je thuis uit te nodigen? Je bent alleenstaand en met alle respect, niet meer een van de allerjongsten. Hilly: “Toen ik hoorde, dat Tessa Krikke vluchtelingen uit Oekraïne in haar huis had opgenomen begon ik eraan te denken, hetzelfde te doen. Ik heb ruimte genoeg. Vijf jaar geleden ben ik hier komen wonen. In de tuin stond een grote verwaarloosde schuur. Wat moest ik daar in vredesnaam mee. De keuze was: afbreken of opknappen. Het werd het laatste. Ik heb een grote familie dus het zou best van pas kunnen komen als logeerplek voor familie en vrienden. En dat gebeurt de laatste jaren ook geregeld.

Maar goed, na overleg met mijn dochter Hilje – die met haar gezin aan de Pastorijsingel woont – besloot ik de stap te wagen. Hilje heeft een en ander toen geregeld. Het bleek, dat de jonge Oekraïense vrouw bij Tessa een kennisje had die heel graag met haar kinderen het land uit wilde. Van het een kwam het ander. Een paar weken later kon ik Svitlana en haar twee kinderen (jongens van 9/10 en 12 jaar) na een lange rit van zo’n 2000 km verwelkomen.  Het gezin woont in het centrum van Kiev, de man heeft daar een bedrijfje maar mocht zelf het land niet uit. Hij had er erg op aangedrongen dat de rest van het gezin naar het buitenland zou gaan totdat het weer veiliger zou zijn.”

Het was natuurlijk best spannend allemaal. Beide kanten vroegen zich af met wie ze te doen zouden krijgen. Maar het bleek goed te klikken. Het bezoek was blij met de hartelijke ontvangst en de ruimte die voor hen beschikbaar was. En Hilly was ingenomen met de gasten. De moeder sprak Engels, zodat ze redelijk konden communiceren. Hilly bedacht dat het aardig zou zijn om een Oekraïense vlag op te hangen. Die vlag kwam er al snel. De vlaggenmast kocht ze in de Verlengde Schrans in Leeuwarden. Maar ja, die moest ook nog naar Wirdum. De stok werd langs de fiets gebonden en zo peddelde ze naar huis. Ging prima, volgens Hilly. Bij het zien van de vlag kreeg de vrouw tranen in de ogen.

Het gezin wende al snel. De kinderen gingen in Grou naar school, samen met de kinderen die bij Tessa Krikke en de familie Boersma waren ondergebracht. De moeder had veel contact met hun ouders. Dochter Hilje zorgde ervoor dat zij werd ingeschreven bij de gemeente, maakte haar verder wegwijs en ging zo nodig mee naar instanties als de tandarts.

Op een gegeven moment werd aan de deur een groot boeket bloemen bezorgd. Hilly had niets besteld maar een blik op het kaartje leerde, dat het voor haar bezoek was. Het bleek afkomstig van haar man in Kiev, die hun trouwdag – precies op die dag – niet was vergeten. Een emotioneel moment.

Kwam de oorlog door de opvang van vluchtelingen niet heel dichtbij? Hilly: “Toch wel. Meer dan anders volg je het nieuws over Oekraïne. En uit de verhalen van mijn logé kreeg ik iets mee van de spanning die ze bij zich droeg. Dat herkende ik wel. Als kind heb ik de Tweede Wereldoorlog meegemaakt. Er zaten onderduikers bij ons thuis en we hadden ook te maken met huiszoekingen. Die herinneringen komen dan weer boven.”

Hoe goed ze het hier ook hadden, de jongste van het gezin miste zijn vader verschrikkelijk. En hoewel de oudste wel had willen blijven, ook Svitlana had heimwee naar haar man, familie en land. Uiteindelijk werd besloten om terug te gaan, ook al omdat de situatie daar inmiddels weer wat was genormaliseerd. Eind september vertrok het gezin, terug naar Oekraïne. Een paar weken later werd Kiev opnieuw doelwit van de Russische agressor en bestookt met raketten…

Via skype onderhoudt Hilly contact met het gezin. De situatie in Kiev is volgens Svetlana inderdaad spannend. Soms moeten ze de schuilkelder weer in. Desondanks is ze blij om weer met haar man en familie herenigd te zijn, waar ze elkaar tot steun zijn. Hilly was op 23 oktober jarig. Tot haar grote verrassing kreeg ze een paar dagen eerder een groot boeket bloemen, met daarbij de afgedrukte boodschap.

Hoe ziet Hilly op de afgelopen periode terug? Hilly: “Ik ben blij dat ik de stap heb genomen. Het was fijn om te zien hoe het gezin langzamerhand tot rust kwam.”

Arie